Hij is een van Europa’s meest gepassioneerde wrakduikers: de Italiaan Andrea Murdock Alpini. Bekend om zijn diepe technische duiken, zijn onderzoek naar oorlogsscheepswrakken en zijn vermogen de stilte van de diepte in woorden om te zetten.
Tekst: Patrick Kranenbroek en Foto’s: Andrea Murdock Alpini & Marco Mori
Tijdens Diving Talks sprak hij over zijn langdurige band met een bijzonder wrak: de Viminale. We spraken met hem over zijn favoriete wrak — dat al meer dan tachtig jaar op de zeebodem rust.
Andrea, hoe zou je jezelf beschrijven als duiker en als persoon?
Ik ben een onderwateronderzoeker en ontdekkingsreiziger. Daarnaast heb ik het merk PHY Diving Equipment opgericht om innovatieve uitrusting te ontwikkelen, speciaal ontworpen voor geavanceerde duikavonturen en diepe verkenningen van wrakken, grotten en overstroomde mijnen. Ik duik over de hele wereld om verzonken verhalen te ontdekken en te delen — vergeten geschiedenissen, begraven onder het water, wachtend om weer aan de oppervlakte te komen. Geschiedenis en menselijke emoties fascineren me het meest; duiken is mijn manier om die verhalen te vertellen.
Ik organiseer expedities en duikreizen wereldwijd, en betrek duikers bij onderwateravonturen in de Straat van Messina — waar we oude wrakken, onderzeese vulkanen, riffen en diepe wanden verkennen waar het zeeleven nog ongerept is.
Voor mijn werk op het gebied van exploratie en onderzoek ontving ik van de International Academy of Underwater Sciences and Techniques de prestigieuze Golden Trident Award.
Wanneer begon je fascinatie voor wrakken?
Sinds mijn jeugd ben ik gefascineerd door scheepswrakken. Aanvankelijk boeide vooral de geschiedenis van de schepen me, maar later besefte ik dat een wrak veel meer is dan een gezonken vaartuig — het is een drager van talloze verhalen die op de zeebodem rusten. Als onderzoeker en ontdekkingsreiziger is het mijn missie om niet alleen de historische feiten te delen, maar ook de menselijke emoties die in elk zinken besloten liggen.
Historische wrakken
Ik heb op veel beroemde wrakken gedoken: de Andrea Doria, Britannic, Stockholm, Viminale, Audacious en vele anderen — verspreid over de Atlantische Oceaan, Ierse Zee, Middellandse Zee en Oostzee.
In Zuid-Italië, in de Straat van Messina en het Grecanic-gebied van Calabrië, richt ik momenteel een onderzoekscentrum op dat zich richt op het behoud, de bescherming en documentatie van historische wrakken uit de Eerste en Tweede Wereldoorlog.
Duikers van over de hele wereld zijn welkom om zich bij ons aan te sluiten, deze bijzondere locaties te verkennen en de wonderen van deze unieke plek te ervaren.
Hoe kwam de Viminale in je leven en waar ligt het wrak?
Het wrak van de Motonave Viminale ligt voor de kust van Palmi, in Calabrië, net ten noorden van de Straat van Messina.
Elk jaar organiseer ik duiken en speciale expedities om dit wrak te verkennen. De Viminale was een Italiaans schip dat tijdens de Tweede Wereldoorlog tot zinken werd gebracht door een Amerikaanse torpedoboot.
Het wordt vaak de Italiaanse Titanic genoemd, omdat het oorspronkelijk was gebouwd als luxueuze passagiersboot voor routes naar het Verre Oosten en Australië. Tijdens de oorlog werd het omgebouwd tot troepentransportschip. Ik dook voor het eerst op de Viminale in 2018 en ben sindsdien nooit gestopt met het verkennen van dit magnifieke schip, dat rust op 108 meter diepte.
Het is een fascinerend, mysterieus en groot wrak. Het kost vele duiken om het echt te leren kennen, en ik vind het geweldig om technische expedities naar deze locatie te organiseren, waarbij ik duikers begeleid en hen het beste laat zien wat dit buitengewone wrak te bieden heeft.
Kun je iets vertellen over de geschiedenis van het schip?
De Motonave Viminale werd in 1925 te water gelaten voor de rederij Lloyd Triestino. Het was een trans-Atlantische liner die tot in de havens van Japan voer. Op 25 juli 1943 werd het getorpedeerd door de Amerikaanse PT 216, terwijl het van Palermo naar Napels werd gesleept voor reparaties. Het schip was gebouwd op de San Rocco-scheepswerven in Triëst en was destijds een bron van trots voor de Italiaanse scheepsbouw. Met een waterverplaatsing van 8.657 ton, een lengte van 140 meter en een breedte van circa 18 meter, was het een indrukwekkend schip. Binnen bevonden zich ruime laadruimen, hutten van drie klassen, grote salons, rookkamers en lees- en studiezalen.
Hoe herinner je je je eerste duik op de Viminale?
De eerste keer dat ik afdaalde naar de Viminale, wist ik dat dit geen afscheid zou worden. De tere metalen platen die me omhelsden — haar aanraking en haar stem, opgebouwd uit een hofmakerij op afstand — betoverden me zo dat ik niet kon ophouden aan haar te denken. De eerste ontmoeting vergeet je nooit. In een enkel moment openbaart zich alles wat mogelijk is.
De blik van de diepzeewaarnemer kan daarna niet meer aan de oppervlakte blijven — hij móét verder kijken.
“Er zit een breuk in alles,” een scheur waardoor je naar binnen kunt, naar een plek waar fragiele werelden zich openen of sluiten.
Na één bezoek kon ik geen vaarwel meer zeggen. De ontmoeting met de Viminale is een van de krachtigste ervaringen van mijn leven geweest. Met mijn eerste blik aanschouwde ik het verleden — maar verlangde tegelijkertijd naar het heden.
Hoe is de huidige staat van het wrak?
De Viminale rust in perfecte zeilpositie. De staat van behoud is uitstekend, alleen het achterschip is gedeeltelijk verwoest.
De brug is het hoogste punt en ligt op ongeveer 87 tot 89 meter diepte. Sommige houten structuren storten langzaam in, jaar na jaar. Het wrak leeft — het blijft veranderen, maar is nog altijd opmerkelijk goed bewaard.
Wat voor zeeleven is er op of rond de Viminale te vinden?
Het zeeleven op het wrak is typisch voor het mediterrane ecosysteem. Het is bedekt met kleurrijke sponzen en wemelt van de vissen: scholen sardines, John Dory (Zeus faber), maanvissen (Mola mola), grote kreeften, amberjacks, en af en toe zelfs tonijnen of zeeschildpadden.
Welke technische uitdagingen brengt een duik op de Viminale met zich mee?
Duiken op de Viminale vereist grondige technische training en sterke mentale voorbereiding. Er zijn vaak stromingen aanwezig die behoorlijk krachtig kunnen zijn. Duikers moeten bekwaam, vastberaden en in staat zijn om zowel de diepte als de veeleisende planning van zo’n delicate duik te beheersen.
Wat is het mooiste detail dat je ooit op de Viminale hebt gezien?
Het meest indrukwekkende moment is wanneer je oog in oog staat met haar messcherpe, perfect verticale boeg. Op dat moment besef je hoe groot het schip was en hoe het gebouwd was om stormachtige oceanen te trotseren. Beide ankers zitten nog steeds op hun oorspronkelijke plaats, aan weerszijden van de romp. Een duik op dit wrak is veel meer dan zomaar een duik — het is een meeslepende ervaring, vol krachtige en blijvende emoties.
Tot slot: als je de Viminale in één zin moest beschrijven?
Een prachtig schip, een magnifiek wrak.
BIOGRAFIE — Andrea Murdock Alpini
Andrea Murdock Alpini is een Italiaanse duiker, onderzoeker en ontdekkingsreiziger. Hij is technisch trimix- en geavanceerd wrak-/overhead-instructeurtrainer. Murdock is gefascineerd door diepe wrakken, historisch onderzoek, decompressiestudies, grotten, film en schrijven. In juni 2024 ontving hij de Golden Trident als duikexplorator en onderzoeker.
Hij was spreker op het Boston Sea Rovers Symposium en de Diving Talks in Lissabon. Andrea is tevens oprichter van PHY Diving Equipment.
Zijn leven draait om het lesgeven in duiken, het leiden van expedities, het ontwikkelen van duikuitrusting en het schrijven over zijn filosofie van wrak- en grotduiken. Hij publiceerde verschillende boeken over grot- en mijnduiken, wrakken en drie Amerikaanse interviews met pioniers van het moderne duiken.
