Het lijkt wel een beschermd natuurgebied: geen dure flats, geen huizen, een ongerepte kustlijn. Oostpunt van Curaçao, dat ruim 25 procent deel uitmaakt van het eiland, is tot nu toe gevrijwaard gebleven voor toerisme. Daardoor staat het rif ook in de top 3 van beste Caribische riffen. Maar is het verschil echt zo groot? Wij gaan het uitzoeken met Ocean Encounters. 

Tekst: Judith Rietveld  Foto’s: René Lipmann

De boot van Ocean Encounters ligt al startklaar in de haven. We laden onze spullen in en varen met een rustig gangetje langs het parelwitte strand naar open zee. We gaan linksaf en zetten koers richting Oostpunt, een plek waar niet veel gedoken wordt. Volgens onze duikgids Pol Bosch heb je maar 15% kans in het gehele jaar om hier te kunnen duiken. Hebben wij even geluk! Dit komt doordat normaal bijna altijd de oostenwind waait en het dan geen doen is om te duiken bij het rif. Er ontstaan rare stromingen en de condities zijn gevaarlijk. De vaartocht neemt redelijk wat tijd in beslag en ik geniet volop van de kustlijn.

Na het passeren van het luxe Santa Barbara hotel zie ik niks anders dan verlaten strandjes en ruige begroeiing. Oostpunt heeft het formaat van St. Maarten, dus je kunt je een redelijk beeld vormen hoe uitgestrekt het moet zijn. We stoppen letterlijk voor het meest oostelijke puntje, bekend als ‘Punt Kanon’, wanneer we op onze plaats van bestemming zijn. De zee is spiegelglad en het is lastig om voor te stellen dat het er hier behoorlijk hard aan toe kan gaan. Onze duikstek wordt Tarpon Bridge, de naam zegt genoeg. Bij deze grote zilveren vissen moet ik meestal denken aan nachtduiken, maar ik heb ze al eens eerder overdag gezien. Ik ben benieuwd!

We laten ons zakken in het warme water en het zicht is briljant. Ik kan oneindig ver kijken. En wat valt er een hoop moois te zien. Overal groeit zacht koraal. Zoveel kleuren bij elkaar, het lijkt wel een sprookje. Helaas zie ik ook direct een koraalduivel. Aangezien hier weinig gedoken wordt, zijn er ook minder ‘jagers’ die ze vangen. Maar Pol haalt zijn pole spear tevoorschijn en begint direct met zijn taak die hij zichzelf heeft opgelegd deze duik: zoveel mogelijk van deze rifkillers vangen. Wij vervolgen onze weg naar Tarpon Bridge, iets verderop. Ook hier treffen we koraal in haar volle glorie.

Kleurige sponzen hebben een plekje veroverd en al het leven hier lijkt het uitstekend naar zijn zin te hebben. De brug is een bijzonder markant punt, heel bijzonder om dit hier zo tegen te komen. Er groeit ook ontzettend veel slakoraal, een bio-indicator dat een rif gezond is. En ja hoor, daar zijn ze! Een grote school tarpons hangt net voorbij de brug. Doodstil. En wat zijn ze groot. Ze liggen zich vast op te laden voor de jacht van vanavond. Hun zilveren lichamen reflecteren het zonlicht. Ik vind ze toch altijd iets angstaanjagends hebben, dus ik blijf maar een beetje uit de buurt.

De tarpons liggen ons doodstil op te wachten achter de brug.

Succesverhaal

Terug aan boord telt Pol zijn buit. Hij heeft maar liefst 15 koraalduivels uit het water weten te plukken! Hij kiest enkele grote uit en begint ze schoon te maken. Ik kijk nu alweer uit naar dit smaakvolle hapje sushi. Ondertussen legt hij uit waarom Oostpunt een belangrijk gebied is: «Curaçao bestaat voor 1/3 uit rif dat beschadigd is, voor 1/3 uit rif dat mogelijk nog te redden valt en voor 1/3 uit rif dat gezond is en door blijft groeien. Onder dit laatste deel valt Oostpunt. Op dit punt vindt de verspreiding plaats van koraallarven op de riffen langs de zuidkust. De larven gaan met de stroming mee richting het westen waarna ze zich vestigen langs de zuidkust. Dankzij dit babykoraal kan het onderwaterleven voortbestaan.»

Door deze functie als kraamkamer beschrijft de Association of Marine Labs of the Caribbean Oostpunt in haar rapport in 2013 ook als ‘Caribbean success story’. De reden van de uitzonderlijk goede condities komt doordat het tot nu toe verboden was om dit gebied te ontwikkelen. Helaas gaan recente wijzigingen hier waarschijnlijk verandering in brengen. Dan is er nog maar de vraag wat er over zal blijven.

Tot zo ver het oog reikt zie ik elandgeweikoraal alle kanten op groeien.

Een 2 meter lange groene murene zigzagt tussen het elandgeweikoraal door. Genoeg lekkere hapjes voorhanden! 

Monsterlijke afmetingen

Onze sushi is klaar en we genieten van de verse stukjes vis. We varen een klein stukje terug waar we onze tweede duik zullen maken bij Elkhornpoint. Ongelofelijk. Op Bonaire en Curaçao had ik wel eens wat plukjes gezien, maar dit is niet normaal. Ik lig naast een gigantisch groot stuk elandgeweikoraal (Acropora palmata). Grote hoeveelheden van dit koraal zijn in de loop van de tijd verwoest en op de Caribische eilanden zijn daarom projecten gestart om het weer terug te krijgen in de zee. Dit gebied kunnen ze mooi als voorbeeld gebruiken! Zo hoort een rif gewoon te zijn. Peter is iets verderop aan het filmen en we besluiten zijn kant op te gaan.

De reden van de uitzonderlijk goede condities van het rif komt omdat het verboden was Oostpunt te ontwikkelen.

Het stuk elandgeweikoraal wat we zojuist zagen is niets in vergelijking met wat we hier zien. Tot zo ver het oog reikt zie ik elandgeweikoraal alle kanten op groeien. Het heeft hier gewoon monsterlijke afmetingen aangenomen en het groeit zo dicht tegen elkaar dat het een heel woud van geweien vormt. Mooi gevormde afgeplatte vormen en scherpe punten strekken zich uit naar het zonlicht. Tussen het koraal zijn genoeg verstopplekjes te vinden en het is er daarom ook een drukke bedoening. Een enorme murene van wel 2 meter kringelt zigzaggend langs het koraal. Voor dit dier is hier genoeg eten te vinden! Eenmaal boven varen we terug en krijgen weer heerlijke sushi voorgeschoteld. Oostpunt is inderdaad heel anders, wat een rijkdom aan leven! Ik wil er niet aan denken wat er met dit prachtige rif zou gebeuren als de plannen die nu op tafel liggen daadwerkelijk doorgaan. Laten we hopen dat vele duikers nog lang van dit goed bewaarde geheim mogen genieten!

INFO

Elke dinsdag biedt Ocean Encounters een avontuurlijke duiktrip naar Oostpunt en Klein Curaçao aan. Oostpunt is de eerste duik, een weelderig begroeide en ongerepte stek, waar je schildpadden, roggen en grote vissen – zoals haaien – kunt zien. Afhankelijk van de wind wordt besloten waar gedoken kan worden. Tijdens de oppervlakte-interval zal de boot naar Klein Curaçao varen voor de tweede duik. Duikervaring: gemiddeld tot ervaren. www.oceanencounters.com

www.curacao.com

Bekijk ook: Dubbele waarneming walvishaai op Curaçao